Nou, nou Hubert
Nadeel van Brussel is dat regionaal nieuws langzaam doordruppelt. Zo vernam ik pas na dagen dat Hubert Smeets, (oud)-hoofdredacteur van De Groene Amsterdammer mij afgelopen zaterdag in de Rode Hoed verweet dat ik embedded zou zijn geweest ‘in het gevolg van gouverneur Karzai’. (stond in de Volkskrant van gisteren)
Laat ik beginnen met te zeggen dat ik Hubert een aardige bevlogen man vind. We hebben samen nog een biertje gedronken op het laatste Boekenbal. Daarnaast kan de ‘De Groene’ bij mij op veel sympathie rekenen. Zo was dit weekblad de eerste die tijdens de Indonesische onafhankelijkheidsoorlog (1945-1949) de wandaden door het Nederlands leger en het KNIL openbaarde door een brief te plaatsen van kapitein Zweers: ‘Een officier schrijft uit Djokja aan zijn vrienden.’(zie boek: Pleisters op de ogen, pagina 121). Die kritische houding mis ik echter in de Afghanistan-oorlog. Want alle reportages van Joeri Boom uit Uruzgan zijn ‘embedded’ tot stand gekomen. En ik verzet me tegen gemuilkorfde journalistiek zoals u intussen weet. Hubert heb ik gewezen op de nadelen.
Komt-ie zaterdag met het verwijt dat óók ik embedded zou zijn. ‘Embedded’, beste Hubert, betekent dat je bij een gewapende eenheid verblijft, daar buiten niet vrij kunt bewegen en dat -in het Nederlandse geval- de censor je verhaal screent op ‘operationele’ geheimen die de troepen (of de minister) in gevaar kunnen brengen. Dat is bij mij nooit gebeurd. Ik beweeg me vrij, praat met wie ik wil en leg aan niemand verantwoording af. Zeker niet aan ‘gouverneur Karzai’ want die bestaat niet in Uruzgan.
Ik geef Hubert het advies: Neem je verantwoording. Kom op voor het vrije woord. En herlees de brief in de Groene van 26 februari 1949!
Op de foto staat Nico Tak, oud-hoofd PRT in Uruzgan. Hij bracht niet alleen met leugens mijn leven vorig jaar in gevaar maar was ook dik met oud-gouverneur Munib die wegens corruptie en contacten met de Taliban het veld moest ruimen. Als embed-slet ben je deels afhankelijk van de informatie die zo’n schoenzool je geeft.